รถไฟชาวกรุง : ฝันกลางวันหรือฝันเป็นจริง ?
posted on 05 Aug 2009 00:13 by chubby in Review-Social
.
เดือนที่ผ่านมากระทรวงคมนาคมและสำนักงานนโยบายและแผนการขนส่งและจราจร (สนข.)
ได้ปล่อยแผนแม่บทระบบขนส่งมวลชนทางรางในเขตกรุงเทพฯ และปริมณฑลที่ปรับปรุงใหม่
โดยเพิ่มโครงข่ายรถไฟฟ้าทั้งหมดเป็น 12 สาย เพื่อเป็นแนวทางสำหรับปี พ.ศ. 2552 - 2572
หากดูเฉพาะแนวเส้นทางอย่างเดียวและใช้งานได้เต็มที่จริงๆ ก็คงได้คะแนนไม่น้อยกว่า 8/10
ทว่า เมื่อดูประวัติศาสตร์ที่ผ่านมาของแต่ละหน่วยงาน คะแนนจะร่วงไปอยู่ที่ 6/10 เลยทีเดียว
เดี๋ยวเราลองมาดูรายละเอียดของทั้ง 12 สายกันนะครับ ว่าจะฝันค้างเหมือนที่ผ่านมาหรือไม่ ?
.
.
.
สายที่ 4 สายสีเขียวเข้ม (BTS สุขุมวิท)
สายที่ 5 สายสีเขียวอ่อน (BTS สีลม)
.
เริ่มต้น 2 สายแรกกับ BTS รถไฟฟ้าสายแรกของประเทศไทย เปิดบริการตั้งแต่ปี พ.ศ. 2542
ซึ่งกว่าจะเปิดบริการได้ก็ต้องฝ่าฟันเหล่าเสือสิงห์กระทิงแรดรวมถึงวิกฤติต้มยำกุ้งอย่างดุเดือด
แม้ตัวรถไฟฟ้า BTS จะช่วยอำนวยความสะดวกแก่การเดินสัญจรในย่านใจกลางเมืองอย่างยิ่ง
แต่ก็สร้างปัญหามลทัศน์ที่ยากจะแก้ไข ส่งผลให้หลายๆ โครงการต่อมาต้องมุดลงดินเป็นแถว
.
คอขวดที่สถานีสะพานตากสิน
จากสถานที่จริงเราจะพบว่า กลางสะพานข้ามแม่น้ำเจ้าพระยา มีทางเดินรถ 2 ช่องทางอยู่แล้ว
แต่ประสบปัญหาการเดินรถล่าช้าเนื่องจากที่สถานีสะพานตากสินมีอยู่เพียง 1 ช่องทางเดินรถ
สถานีสะพานตากสินนั้นเดิมทีเป็นกึ่งๆ สถานีปลายทางชั่วคราว ที่ต่อเนื่องมาจากสถานีสุรศักดิ์
แถมภาพถ่ายทางอากาศก็ยืนยันว่า มันไม่ใช่พื้นที่ที่จะสร้างสถานีมาตรฐานเหมือนกับพื้นที่อื่น
แต่ผู้โดยสารจำนวนไม่น้อยเคยชินกับความสะดวกสบายจากสถานีนี้แล้ว ไม่ยอมให้ทุบทิ้งแน่
ทางเลือกที่เหลืออยู่คือ 1) เฉือนสะพานตากสินออกไป หรือ 2) เวนคืนที่ดินสร้างสะพานใหม่
.
แผนแม่บทของ สนข. กับส่วนต่อขยาย BTS
หมอชิต - สะพานใหม่ (2557) สะพานใหม่ - คูคต (2562) คูคต - ลำลูกกา (2572)
แบริ่ง - สมุทรปราการ (2557) สนามกีฬา - ยศเส (2562) สมุทรปราการ - บางปู (2572)
.
แผนแม่บทของ สนข. กับผลกระทบต่อ BTS
ส่วนต่อขยายที่กล่าวมาคงไม่มีใครปฏิเสธโดยเฉพาะชาวบ้านทั้งด้านเหนือและใต้ของกรุงเทพ
ซึ่งช่วยอำนวยความสะดวกในการเดินทางเข้าสูใจกลางเมืองด้านเวลาและค่าใช้จ่ายอย่างมาก
ที่คาใจก็คือ ส่วนต่อขยายสนามกีฬาแห่งชาติ - ราชดำเนิน - สนามหลวง - ศิริราช - พรานนก
ถูกตัดทิ้งจากแผนแม่บทฉบับนี้ เพราะมีเส้นทางของการรถไฟอีกโครงการเพิ่มเข้ามาอยู่ใกล้ๆ
.
อนึ่ง เส้นทาง BTS ส่วนต่อขยายที่ถูกตัดไปในแผนแม่บทนี้ เป็นส่วนต่อขยายที่น่าสนใจมากๆ
จากสยาม - มาบุญครอง คุณสามารถเดินทางไปร่วมม็อบสารพัดที่ถนนราชดำเนินอย่างสบาย
ไปเสาชิงช้าก็สะดวก ไปงานราชพิธีที่ท้องสนามหลวงก็ง่าย ไปโรงพยาบาลศิริราชก็ไม่เหนื่อย
ไปเชื่อมต่อกับสถานีรถไฟบางกอกน้อยและ MRT ที่ถนนจรัญสนิทวงศ์ ก็เป็นทางเลือกที่แจ่ม
ถ้าหากแผนแม่บทนี้ผ่านการอนุมัติ เราคงอดที่จะได้เห็น BTS มุดดินลอดใต้เกาะรัตนโกสินทร์
แล้วแมวที่ไหนอยากจะลงทุนก่อสร้างส่วนต่อขยาย สนามกีฬา - ยศเส แค่สถานีเดียวครับนี่ ?
.
.
.
สายที่ 1 สายสีแดงเข้ม (ธรรมศาสตร์ - มหาชัย)
สายที่ 2 สายสีแดงอ่อน (ศาลายา - หัวหมาก)
สายที่ 3 Airport Rail Link
.
3 สายต่อมา ชุดนี้เป็นโครงการรถไฟซึ่งอิงอยู่กับแนวเขตที่ดินการรถไฟแห่งประเทศไทยครับ
ประกอบด้วยสายสีแดงเข้ม (เหนือ - ใต้) สายสีแดงอ่อน (ออก - ตก) กับสายแอร์พอร์ตลิงค์
ซึ่งในบรรดา 3 สายนี้ มีเพียงแอร์พอรต์ลิงค์เท่านั้นที่ก่อสร้างแล้วครึ่งหนึ่งของเส้นทางที่กะไว้
คือเส้นทางช่วง สนามบินสุวรรณภูมิ - พญาไท เชื่อมต่อกับ BTS พญาไท และ MRT เพชรบุรี
โครงสร้างเป็นรถไฟลอยฟ้า 2 ทิศทางเหมือน BTS แต่แบ่งชนิดของขบวนรถออกเป็น 2 แบบ
คือ 1) Express Line วิ่งตรงระหว่าง มักกะสัน - สุวรรณภูมิ 2) City Line จอดรับ-ส่งทุกสถานี
.
อีก 2 เส้นทางคือ โครงการระบบรถไฟชานเมือง
1) สายสีแดงเข้ม เชื่อมต่อทางรถไฟสายเหนือกับทางรถไฟสายมหาชัย
2) สายสีแดงอ่อน เชื่อมต่อทางรถไฟสายตะวันออกกับทางรถไฟสายใต้
.
แผนแม่บทของ สนข. กับส่วนต่อขยาย สายสีแดง
บางซื่อ - ตลิ่งชัน (2557) ศาลายา - ตลิ่งชัน - มักกะสัน (2562)
.................................บางซื่อ - มักกะสัน - หัวหมาก (2562)
บางซื่อ - รังสิต (2557) บางซื่อ - หัวลำโพง - บางบอน (2562) บางบอน - มหาชัย (2572)
...........................................................แอร์พอร์ตลิงค์ พญาไท - ดอนเมือง (ไม่ระบุ)
.
แผนแม่บทของ สนข. กับผลกระทบต่อ สายสีแดง
เส้นทางพื้นฐานไม่ค่อยเปลี่ยนแปลง เพราะอิงอยู่กับแนวเขตที่ดินของการรถไฟมาโดยตลอด
แต่ในแผนแม่บทล่าสุดกลับมีส่วนขยายตลิ่งชัน - บางกอกน้อย - ราชดำเนิน - ยมราชเพิ่มมา
ซึ่งเส้นทางดังกล่าว ส่งผลกระทบให้ส่วนขยายสนามกีฬา - พรานนกของ BTS ถูกตัดออกไป
ข้อสงสัยคือ เส้นทางนี้ความจำเป็นมากน้อยเพียงใดในเมื่อมีเส้นทางบางซื่อ - ตลิ่งชันอยู่แล้ว
รวมถึงความยุ่งยากซับซ้อนในการเชื่อมต่อกับเส้นทางรถไฟชานเมืองช่วงสามเสน - พญาไท
ซึ่ง (น่าจะ) ก่อสร้างแบบ Open-Trench หรือขุดเปิดผิวดินลดระดับทางลงไป (ไม่ใช่อุโมงค์)
.
ข้อเสนอแนะส่วนตัว ถ้าแอร์พอร์ตลิงค์และสายสีแดงสร้างได้ครบตามนี้จริง จะแออัดอย่างยิ่ง
น่าจะมีการปรับปรุงเส้นทางบางส่วน เช่น ช่วงบางซื่อ - ยมราช ซึ่งมีทั้งสายสีแดงเข้มและอ่อน
ก็อาจปรับให้แอร์พอร์ตลิงค์ส่วนที่ 2 (ที่ยังไม่ระบุเวลาก่อสร้าง) เลี้ยวเข้าถนนพระราม 6 แทน
เส้นทางในช่วงนี้ มีโรงพยาบาลกับหน่วยงานราชการอยู่มากมาย มีผู้เดินทางสัญจรจำนวนมาก
โดยเกาะกับทางด่วนขั้นที่ 2 ถนนศรีอยุธยา - กำแพงเพชร แล้วต่อกับสถานีบางซื่อตามปรกติ
น่าจะเหมาะกว่าเกาะกับสายสีแดงซึ่งก่อสร้างแบบ Open-Trench บริเวณใกล้เขตพระราชฐาน
.
เส้นทางบางกอกน้อย - ยมราชเป็นอุโมงค์อยู่ใต้ถนนราชเนิน - หลานหลวง เป็นรถไฟในเมือง
ดังนั้น การเชื่อมต่อกับรถไฟชานเมืองซึ่งแต่ละสถานีค่อนข้างห่างกัน ทำให้ใช้งานได้ไม่เต็มที่
หากเปลี่ยนเป็นอุโมงค์ลอดถนนราชดำเนิน - หลานหลวง - ยาวตามถนนเพชรบุรีเกือบสุดสาย
จะดูดีกว่าการสร้างประชิดติดกับแอร์พอร์ตลิงค์ให้ซ้ำซ้อนกัน แถมยังดึงดูดผู้โดยสารมากกว่า
เพราะเส้นทางสายนี้มีปริมาณการจราจรหนาแน่นตลอดทั้งวัน โดยเฉพาะพันธุ์ทิพย์ - ประตูน้ำ
เลยไปยังมีสถานศึกษา อาคารสำนักงานอีกเยอะ แล้วค่อยโผล่ขึ้นที่สถานีคลองตันตามปรกติ
.
.
.
หมดไปแล้วกับ 5 สายแรก หลายท่านก็อาจสงสัยว่าทำไมผมสลับเอาสาย 4, 5 ขึ้นมาก่อน ?
1) สายสีเขียว (4, 5) เป็นสายที่เปิดให้บริการแล้วและมีปัญหาเรื่องส่วนต่อขยายที่น่าติดตาม
2) สายสีแดง เป็นสายอาร์ทตัวพ่อ ซึ่งถ้ายังไม่สร้าง โครงการอื่นหลายโครงการก็จะทำไม่ได้
หากทั้งสีเขียวและสีแดงสามารถก่อสร้างได้ตามเป้าหมาย สายยิบย่อยที่เหลือก็สบายละครับ
หากทั้งสีเขียวและสีแดงยังคงคาราคาซังเหมือนที่เราเห็นกันอยู่ สายที่เหลือก็ไม่มีหวังละครับ
แต่ไหนๆ ก็ไหนๆ แล้ว ผมเขียนโครงการรถไฟฟ้าที่เหลืออยู่อีก 7 สาย ให้ครบๆ ไปเลยดีกว่า
.
.
.
สายที่ 6 สายสีน้ำเงิน (หัวลำโพง - บางซื่อ)
.
รถไฟฟ้ามหานคร หรือ MRT เป็นรถไฟฟ้าใต้ดินสายแรกของประเทศไทยตั้งแต่ปี พ.ศ. 2547
ดำเนินการโดย การรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนแห่งประเทศไทย (รฟม. หรือ MRTA) ซึ่งก่อตั้งเมื่อ
ปี พ.ศ. 2535 หลังจากรัฐบาลยกเลิกสัญญาโครงการรถไฟฟ้ายกระดับโฮปเวร เอ้ย โฮปเวลล์
นอกจากสายสีน้ำเงิน MRT แล้ว รฟม. ยังมีอีก 2 โครงการในความดูแลคือ สายสีม่วงกับสีส้ม
.
แผนแม่บทของ สนข. กับส่วนต่อขยาย สายสีน้ำเงิน
บางซื่อ - ท่าพระ (2557)
หัวลำโพง - บางแค (2557)....................................บางแค - พุทธมณฑลสาย 4 (2572)
.
แผนแม่บทของ สนข. กับผลกระทบต่อ สายสีน้ำเงิน
ส่วนต่อขยายของรถไฟฟ้าสายนี้แทบไม่เคยได้รับผลกระทบจากแผ่นแม่บทไหนๆ เลยล่ะครับ
ก็ยังคงอยู่เย็นเป็นสุขดี เหลือเพียงรอฟังสัญญาณเป่านกหวีดให้สร้างข้ามไปฝั่งธนฯ เท่านั้นล่ะ
.
.
.
สายที่ 7 สายสีม่วง (บางใหญ่ - ราษฎร์บูรณะ)
.
1 ในเส้นทางรถไฟในความดูแลของ รฟม. ที่เจอการเมืองรุมเร้าจนไม่เกิดเป็นตัวเป็นตนเสียที
โดยโครงการช่วงแรกยึดตามแนวถนน กรุงเทพ-นนทบุรี - ติวานนท์ - รัตนาธิเบศร์ - บางใหญ่
โครงการช่วงสองจากบางซื่อ - ถนนสามเสน - เลียบคลองรอบกรุง - วงเวียนใหญ่ - สุขสวัสดิ์
.
แผนแม่บทของ สนข. กับส่วนต่อขยาย สายสีม่วง
บางซื่อ - บางใหญ่ (2557) บางซื่อ - ราษฏร์บูรณะ (2562) แคราย - ปากเกร็ด (2572)
.
แผนแม่บทของ สนข. กับผลกระทบต่อ สายสีม่วง
เพิ่มเติมส่วนต่อขยาย ตั้งแต่แยกแคราย - ห้าแยกปากเกร็ด - ถึงซอยติวานนท์-ปากเกร็ด 27
เพื่อเชื่อมต่อกับโครงการรถไฟฟ้าสายสีชมพู ปากเกร็ด - มีนบุรี ที่เชื่อมต่อกับถนนแจ้งวัฒนะ
สายสีม่วงส่วนต่อขยายและสายสีชมพู เกิดขึ้นเพื่อรองรับส่วนราชการที่ย้ายมาอยู่ในบริเวณนี้
.
.
.
สายที่ 8 สายสีส้ม (บางบำหรุ - มีนบุรี)
.
เส้นทางรถไฟฟ้าแนวตะวันออก - ตกที่น่าสนใจอีกสาย เชื่อมต่อฝั่งธนตอนเหนือเข้าโดยตรง
ผ่านย่านธุรกิจบริเวณอนุสาวรีย์ฯ ดินแดง รัชดาภิเษก บางกะปิ ต่อรถไฟฟ้าได้หลายโครงการ
จะไปเที่ยวสวนสัตว์ดุสิตก็สบาย จะไปก่อม็อบข้างทำเนียบรัฐบาลก็สะดวก แจ่มสุดๆ เลยครับ
.
แผนแม่บทของ สนข. กับส่วนต่อขยาย สายสีส้ม
...................................บางบำหรุ - บางกะปิ - มีนบุรี (2562)
.
แผนแม่บทของ สนข. กับผลกระทบต่อ สายสีส้ม
เส้นทางยังคล้ายเดิม แต่ที่ดูซิกแซกจนชาวบ้านซุบซิบกันว่าอาจมีลับลมคมในอะไรบางอย่าง
เป็นเพราะจะได้ต่อเข้ากับศูนย์ซ่อมบำรุง และมีจุดเชื่อมต่อที่สถานีศูนย์วัฒนธรรมไว้นานแล้ว
.
.
.
สายที่ 9 สายสีชมพู (ปากเกร็ด - มีนบุรี)
.
อีกหนึ่งโครงการเช่นเดียวกันกับสายสีม่วงส่วนต่อขยาย เพื่อรองรับศูนย์ราชการที่ย้ายมาใหม่
เป็นอะไรที่ผู้ให้บริการสาธารณูปโภคชอบครับ เพราะไม่เพียงแต่ลูกจ้างและข้าราชการประจำ
ยังมีประชาชนทั่วไปเข้ามาติดต่องานต่างๆ อีกด้วย จึงรับประกันว่ามีผู้ใช้บริการจำนวนมากแน่
ไม่รวมเมืองทองที่มีการจัดงานต่างๆ อีกนะครับ ขนาด กพ. ยังเช่าที่เพื่อใช้เป็นสนามสอบเลย
.
แผนแม่บทของ สนข. กับส่วนต่อขยาย สายสีชมพู
....................................ปากเกร็ด - หลักสี่ - มีนบุรี (2562)
.
แผนแม่บทของ สนข. กับผลกระทบต่อ สายสีชมพู
เป็นโครงการที่ดีครับ แต่ต้องรอให้รถไฟสายสีม่วง สายสีแดงเข้ม หรือสายสีเขียวเข้ม (BTS)
สร้างมาถึงแนวถนนแจ้งวัฒนะหรือรามอินทราด้วย เพราะถ้าต่อเข้าเมืองไม่ได้ก็คงไม่มีใครใช้
.
.
.
สายที่ 10 สายสีเหลือง (ลาดพร้าว - สำโรง)
.
อีกหนึ่งโครงการในฝัน ของผู้อยู่อาศัยบริเวณแถบพื้นที่ตรงกลางระหว่างในเมืองกับนอกเมือง
ตลอดแนวถนนลาดพร้าวและศรีนครินทร์ ซึ่งปัจจุบันมีตัวเลือกในการเดินทางเข้าเมืองไม่มาก
ทั้งนี้ผู้อยู่อาศัยตลอดแนวถนนลาดพร้าว ต้องการรูปแบบโครงการเป็นรถไฟฟ้าใต้ดินมากกว่า
เนื่องจากกลางถนนลาดพร้าวมีแนวท่อประปาขนาดใหญ่อยู่อีกทั้งตัวถนนเองก็มีไหล่ทางแคบ
แตกต่างจากถนนศรีนครินทร์ซึ่งกว้างกว่า แถมมีพื้นที่เกาะกลางถนนให้สร้างรถไฟลอยฟ้าได้
.
แผนแม่บทของ สนข. กับส่วนต่อขยาย สายสีเหลือง
....................................................................................ลาดพร้าว - สำโรง (2572)
.
แผนแม่บทของ สนข. กับผลกระทบต่อ สายสีเหลือง
ถูกจัดให้ก่อสร้างในลำดับท้ายๆ ของแผนแม่บทเลยทีเดียว คาดว่าคนรุ่นนี้ได้ตายก่อนใช้แน่ๆ
อาจเป็นเพราะไม่มีศูนย์ราชการหรือย่านธุรกิจภายในพื้นที่ ที่ดึงดูดมากพอเหมือนโครงการอื่น
.
.
.
สายที่ 11 สายสีเทา (วัชรพล - สะพานพระราม 9)
.
หนึ่งในสองสายซึ่งพึ่งปรากฏในแผนแม่บทฉบับนี้ โดยมีจุดเริ่มต้นที่ วัชรพล ถนนรามอินทรา
เลาะตามแนวทางด่วนรามอินทรา-อาจณรงค์ - ทองหล่อ - พระราม 4 - ถึงสะพานพระราม 9
ลักษณะโครงการยังไม่แน่ชัด มีเพียงขอบเขตแนวทางเพื่อใช้ในการทำประชาพิจารณ์เท่านั้น
ความน่าสนใจอยู่ที่โครงการนี้อาจจะเป็นโครงการเดียวของชาวยานนาวาในขณะนี้เลยก็ว่าได้
หลังจากโครงการรถไฟฟ้า MRT ส่วนต่อขยายแนวพระราม 3 ทั้งหมดถูกตัดตอนไปนานแล้ว
และการมีสถานีในซอยทองหล่อถึง 2 สถานี ทำให้ชาวคณะบุฟหากินย่านนั้นสะดวกสบายขึ้น
...แม้นว่ากว่าจะถึงเวลานั้น ชาวคณะบุฟเฟต์ในเจเนอเรชั่นนี้อาจจะมีอายุเกิน 50 แล้วก็ตาม...
.
แผนแม่บทของ สนข. กับส่วนต่อขยาย สายสีเทา
.........................................................................วัชรพล - สะพานพระราม 9 (2572)
.
แผนแม่บทของ สนข. กับผลกระทบต่อ สายสีเทา
เนื่องจากพึ่งปรากฏในแผนแม่บทเป็นครั้งแรก จึงไม่แน่ใจว่าอนาคตทางสายนี้จะยังอยู่หรือไม่
แต่การเอาเส้นทางไปสิ้นสุดที่เชิงสะพานพระราม 9 เฉยๆ นั้นมันทำให้ผมรู้สึกขัดใจขึ้นมาครับ
น่าจะไปต่อสะพานพระราม 3 เชื่อมกับสายสีม่วง หรือวกเลียบถนนเจริญกรุงเชื่อมต่อกับ BTS
.
.
.
สายที่ 12 สายสีดำ (ดินแดง - สาทร)
.
หนึ่งในสองสายซึ่งพึ่งปรากฏในแผนแม่บทฉบับนี้ ลือกันว่าจะเป็นโมโนเรลของสถานีมักกะสัน
หรือสถานีปลายทางในเมืองของ แอร์พอร์ตลิงค์ Express Line (ในขณะที่เขียนบล็อก) นี่เอง
ซึ่งจะตั้งเป็นสถานีรับส่งผู้โดยสารอากาศยานในเมือง (Bangkok City Air Terminal : BCAT)
โดยโมโรเรลสายนี้จะเชื่อมต่อรถไฟฟ้าเกือบทุกสายที่วิ่งผ่านใจกลางเมืองเอาไว้ด้วยกันไม่ว่า
.
- สายสีเขียวเข้ม (BTS สุขุมวิท) ที่สถานีเพลินจิต
- สายสีเขียวอ่อน (BTS สีลม) ที่สถานีช่องนนทรี
- สายสีน้ำเงิน (รถไฟใต้ดิน MRT) ที่สถานีลุมพินี
- สายสีส้ม (ในอนาคต) ที่สถานีประชาสงเคราะห์
.
แผนแม่บทของ สนข. กับส่วนต่อขยาย สายสีดำ
........................................................................................ดินแดง - สาทร (2572)
.
แผนแม่บทของ สนข. กับผลกระทบต่อ สายสีดำ
ถึงแม้มันจะยังเป็นเพียงโครงการในกระดาษ ซึ่งปรากฏเป็นครั้งแรกในแผนแม่บทฉบับนี้ก็ตาม
แต่โครงการนี้จะทำให้เกิดบล็อคซึ่งถูกล้อมรอบด้วยเส้นทางรถไฟในเขตในกลางเมืองเพิ่มขึ้น
ซึ่งปัจจุบันนี้เป็นย่านธุรกิจ โรงแรม สถานทูต ที่พักอาศัยระดับสูง ราคาก็จะยิ่งถีบตัวขึ้นไปอีก
ถึงแม้อยู่ในลำดับสุดท้ายของแผนแม่บท ก็อาจจะมีอะไรเซอร์ไพรส์เกิดขึ้นได้เหมือนกันครับ
.
.
.
คำถามท้ายรีวิว
.
.
Tags: mass transportation, train, ขนส่งมวลชน, รถไฟ, รถไฟฟ้า22 Comments
จะได้เดินทางเข้าเมืองได้เร็ว ๆ ซะที
#1 By Monkiji321 on 2009-08-05 00:43